06-52 44 13 14
Voor een lichter leven met meer impact

Waarom duurt burn-out zo lang?

De afgelopen maanden heb ik mijn handen vol gehad aan het coachen van mensen die overspannen zijn of burn-out. Het gaat me aan het hart dat er steeds meer mensen zijn die last hebben van de gevolgen van chronische stress.

Afhankelijk van de ernst van de klachten kan het lang duren voor een coachee weer hersteld is. Soms meldt een coachee zich ziek. Soms is dat ziekteverzuim van lange duur. Burn-out duurt het langst van alle werkgerelateerde psychologische klachten. 25% is na een jaar nog niet goed hersteld.

Burnout Schild #141122-svg02

Niet elke leidinggevende of bedrijfsarts is even begripvol als zo’n herstelproces veel tijd kost. Ik hoor geregeld het volgende argument: ‘Uit onderzoek blijkt dat mensen die langdurig wegblijven van het werk door psychosociale klachten dat steeds langer blijven doen. Dus is het belangrijk om ze zo snel mogelijk weer aan het werk te krijgen en trapsgewijs de werkbelasting op te bouwen.’

Tijdcontingent re-integreren wordt dit genoemd. Het staat als richtlijn in de protocollen. Het UWV kan bedrijven erop afrekenen als ze zich niet aan die richtlijnen houden. De sanctie kan zijn dat de werkgever loon moet doorbetalen als de werknemer niet beter wordt na twee jaar.

Ook ik werd onder druk gezet om niet te lang ziek te zijn toen ik burn-out was twintig jaar geleden. Is er dan niets veranderd? Want er klopt iets niet aan deze redenering. Mensen die lang uitvallen hebben gewoon ernstiger klachten.

Een groot probleem, waar elke burn-outer meer worstelt, is dat de klachten niet zichtbaar zijn, ‘Had ik maar een gebroken been’ hoor ik vaak. ‘Dan is het duidelijk waarom ik van het werk weg blijf.’

Maar ook al is de fysieke schade bij burn-out niet direct zichtbaar, die is wel degelijk aanwezig en kan erger worden door op de oude voet door te gaan. De kunst is om de ernst van de schade zichtbaar te maken.

Neem coachee A, een jonge vrouw met veel ambities en werkzaam in de trainingswereld. Ze heeft grote moeite om zich te concentreren en helder te denken. Elke mentale taak kost haar veel meer tijd dan voor haar burn-out. Uit de tests en een interview blijkt dat haar cognitieve functioneren sterk is aangetast door chronische stress. Als ze dezelfde productie wil halen als voorheen, moet ze dagen maken van meer dan tien uur. Uit loyaliteit heeft ze dat ook maandenlang gedaan. Maar daardoor heeft ze nog meer klachten ontwikkeld, zoals chronische pijn in schouders en rug. Dit probleem is niet alleen maar psychisch. Dit is een probleem met een psychobiologische grondslag.

Unter Druck

Sonja van Zweden heeft een helder artikel geschreven wat dit kwartaal gepubliceerd is in het tijdschrift voor psychotherapie. Zij toont aan dat de richtlijnen die bedrijfsartsen, verzekeringsartsen en het UWV moeten hanteren volgens wet verbetering poortwachter, een niet door bewijs onderbouwde psychologische visie is. Caroline Hamming van CSR Centrum heeft er een samenvatting van gemaakt die vrij beschikbaar is. Lees het als je er meer over wilt weten.

Jammer genoeg wordt burn-out sinds de Wet verbetering poortwachter in 2002 niet meer gezien als een medische aandoening. Het wordt gezien als het effect van psychische problemen van de patiënt met/op zijn werk. En dat terwijl er genoeg onderzoek is dat aantoont dat burn-out een lichamelijke basis heeft veroorzaakt door disfunctioneren bij vermoeidheid. Als de werkdruk te hoog is, kan dat bijdragen aan vermoeidheid en een negatieve spiraal van psychobiologische problemen.

Door uitputting krijgt iemand mentale, emotionele, cognitieve  en gedragsmatige klachten. Hoe langer de uitputting en hoe groter de klachten, hoe meer tijd nodig is voor herstel.

Psychische problemen zijn niet in de eerste plaats de oorzaak van burn-out, maar het gevolg. En ze lossen vaak op als iemand voldoende herstelt van roofbouw. Het is niet terecht en in veel gevallen ook niet helpend om de persoonlijkheid van de werknemer verantwoordelijk te houden voor de burn-out.

Een eenvoudig voorbeeld is een jonge vrouw die ik begeleidde met stress- en depressieve klachten. Ze was te lusteloos om op tijd naar bed te gaan. Na een paar weken lang en goed slapen verdwenen haar klachten.

De psychosociale visie op burn-outverschijnselen doet de burn-outer tekort. Herstel van vermoeidheid en roofbouw wordt niet centraal gesteld in deze visie. De psychobiologische visie doet dat wel. Trapsgewijs opbouwen van de belasting vind ik een goed idee, maar pas op het moment dat er voldoende herstelvermogen en vitaliteit aanwezig is.

 

Strassenschild 28 - Chillout

 

Wat is jouw ervaring hiermee? Ik ben benieuwd naar je reactie.

17 Reacties
  1. Ik ben het met de stelling op zich eens echter is een goed contact houden met de werkvloer erg belangrijk omdat de drempel in je hoofd anders alleen maar hoger wordt om terug te keren naar je werkplek. Dus zelfs tijdens een burn-out verschijnen op je werk is m.i. belangrijk, zelfs al is het maar voor een uur. Vanzelfsprekend doe je dan geen of hele lichte werkzaamheden. Het is goed voor het herstel en voor de bewustwording van de omgeving waar het is ontstaan.

    • Dank voor je reactie, Peter. En ik ben het met je eens. Ik herinner me dat ik maandenlang niet naar mijn werk ging toen ik burn-out was. En ik had een flinke drempel te overwinnen. Achteraf gezien had ik wekelijks langs moeten gaan. Al was het maar voor een kop thee. Dat is wat ik burn-outers steeds adviseer.

    • Vind ik helemaal niet, ik heb juist de behoefte om mn werk volledig te kunnen loslaten. Ik ben na 3 mnd s gegaan voor n gesprek. Iedereen.vol begrip en op t hart gedrukt tijd te nemen. Toen.ik terug thuis was bekaf en hartkloppingen. En toen was ik al 3 mnd aan t herstellen.

  2. Dag Annemieke
    Goed betoog. Ik onderschrijf de argumentatie en conclusie.
    Heb geen ervaring met burn out evenmin met chill out, maar ken wel de onderzoeken. Het verbaast me dat een lans gebroken moet worden voor
    de biologische manier van kijken, diagnosticeren en aanpak.
    Het gaat blijkbaar niet louter om de vraag welke argumenten en onderbouwing de beste is ( dat moge duidelijk uit allerlei onderzoeken blijken), maar ook om de vraag welke visie de diverse partijen zich kunnen en durven te veroorloven.
    Belangen spelen expliciet en impliciet een grotere rol op die keuze dan
    de inhoudelijke argumentatie doet vermoeden.
    Interessant en relevant wordt het als transparant de diverse belangen op tafel komen en de best haalbare aanpak gebouwd wordt.

  3. Hoi Annemiek,
    Spijker op z’n kop of anders gezegd het probleem willen oplossen met de middelen die het probleem veroorzaken. Na mijn hartstilstand heb ik meegemaakt dat de Arbo-arts mij in vertrouwen vertelde dat hij targets had gekregen om mij weer zo snel mogelijk ‘gedwongen door de contracten van zijn werkgever de Arbodienst met mijn werkgever, het UWV nota bene, aan het werk te krijgen. Hij achtte dit in strijd met de medische ethiek en de eed van Hypocrates, en besloot weer gewoon huisarts te worden.
    Een paar jaar later kreeg ik de rekening gepresenteerd door met ernstige PTST en depressieve klachten bijna 9 maanden uit de roulatie te zijn. De Arbo artsen die ik tijdens dit traject heb meegemaakt deden inderdaad meer kwaad dan goed, en hadden het vaak over ‘burn-out’ , maar in mijn situatie lag dat een stuk gecompliceerder maar daar werd niet of nauwelijks aandacht aan besteed. Zolang ik nog onder behandeling was bij GGZ, was ik gedekt. Kortom, arbodiensten zijn zeker bij klachten van psychische aard, gewoon quasi medische, vooral formulieren intikkende Poortwachter bureaucraten, die een verlengstuk zijn van de HRM afdelingen van werkgevers. Het UWV spande in mijn situatiej de kroon, maar een oud Joods gezegde luidt:’de kinderen van de schoenmaker lopen op blote voeten’. Maar het is een publiek geheim dat die organisatie tot een verlengstuk is verworden van de neo-liberale politiek, waarbij elke zelfstandigheid als bestuursorgaan en uitvoerder is weggehaald, sinds Kamp(VVD) aantrad als minister van SZ. En waag het niet er iets over te zeggen tegen het topmanagement, dan ben je baan kwijt !

    • Heftig, wat jij hebt meegemaakt Rein! Wat een bizarre ervaring. Ongelooflijk. En kennelijk vertrekt dan de integere partij, zoals die Arbo-arts.

      • Klopt Annemiek, want dan wordt je verweten dat je niet solidair bent met het systeem (lees de targets, bonussen, carrière en imago van het management) en op alle slakken zout legt…en kun je beter ‘oprotten’ en anders zorgen zij daar wel voor! Voorwaar, een prefect burn-out scenario voor de betrokken, integere en aan zijn of haar werk toegewijde medewerker(st)er. Kortom jij loopt voordat je de vraag stelt waarom een burn-out zolang duurt ook vast tegen de vraag aan waarom het tegenwoordig zo vaak voorkomt (?)

        Groet Rein

        • Paul Verhaeghe, hoogleraar psychoanalyse, geeft in zijn boek ‘Identiteit’ een helder beeld van de veranderingen in de samenleving: ‘Wie geen succes heeft zal ziek zijn.’
          Ik heb een keer een lezing van hem bijgewoond. Dit is één van zijn conclusies: Omdat mensen zich niet ziek durven melden raken ze door overbelasting vaker psychisch gestoord.

          Aan de andere kant is er in elke bureaucratie een stelsel van regels nodig om alles goed te laten lopen. We kunnen niet zonder. En soms kloppen die regels niet.

  4. Ik ben zelf al 3 jaar burnout(was helaas nodig) het gevaarlijkst is om iemand terug naar zijn burn-out situatie te sturen als hij nog geen inzicht heeft in de oorzaak, dit ben jij in alle gevallen zelf maar je bent er blind voor.

    Ik ben zelf excessief blijven sporten om er vanaf te komen, ook op advies van huisarts, psycholoog en haptonoom. Ik ben door zelfstudie achter het fenomeen bijnieruitputting gekomen en daar alle symptomen en oorzaken in herkend, sporten was dus uit den boze. Het gevaar van burn-out is dat mensen dit oplopen door een blinde vlek, in mijn geval sporten, maar dit kan voor veel personen weer iets heel anders zijn. Indien je iemand ‘blind’ terugstuurd naar zijn werkplek is dit vragen om problemen, kans op terugval is groot, ook in latere banen.

    Tevens worden veel burn-outs afgedaan als depressie of angstoornis terwijl dit simpelweg de gevolgen zijn van hormonaal ontregeld te zijn en is er hoeft niet altijd een psychische oorzaak te zijn, mijn advies is dat een burn-out vanuit een meer levensstijl-achtige coach benaderd doen te worden dan sec een psycholoog of arboarts

  5. Heel erg bijzonder te lezen dat er veel meer mensen zijn die klachten hebben.
    Zelf zit ik nu ruim 2 jaar in een burn-out.
    Gelijdelijk aan af en toe wat periodes van herstel maar toch redelijk vaak een terugslag.
    Mentaal ben ik uitgeput en erg onzeker druk kan ik meestal niet aan een verjaardag vieren is al te veel.
    Ik ben eigenlijk de weg nog steeds kwijt.
    Toch sterkt het mij dat ik feitelijk kan zien op Internet dat ik niet de enige ben die er last van heeft.
    Echter ben ik wel benieuwd hoe lang een burn-out zou kunnen duren.
    Heeft iemand hier wellicht info?

    Groet borre

    • Het herstel na een burn-out kan wel een half jaar tot twee jaar duren. Soms wel langer. Coaching kan helpen om een lifestyle en dagstructuur te vinden die helpt om het herstel vlotter te laten verlopen. De Energy CheckUp geeft inzicht of het herstel al voldoende is om werkbelasting op te bouwen.

      Op 8 november 2016 was er een uitzending bij Zorg.nu met aandacht voor Chronische Stress. Caroline Hamming van CSR Centrum geeft in deze uitzending kort informatie over burn-out.

  6. heel erg herkenbaar. Het mechanisme van herstel wordt onbewust ook beïnvloed door de burnouter. Er is een chronische stressor in het leven van de burnouter, in mijn geval was dit obsessief sporten. Als je eenmaal burnout hebt of beter gezegd bijnieruitputting voel je je in de ochtenden tot namiddag vreselijk, dit door te laag bloedsuiker bij wakkerworden gecombineerd met een cortisolpiek en allerlei andere verstoorde hormonen.

    Een burnout patiënt voelt zich in de avonduren vaak beter en krijgt op het verkeerde moment nog een kick cortisol (rond 22:00) die voor slapeloosheid zorgt en laat naar bed gaan, dit met gevolg dat je relatief weinig(goede) slaap pakt en je dankzij de lage bloedsuiker en cortisolpiek in de ochtend weer (te) vroeg wakker, combineer dit met te snel te teveel nieuwe stressoren op je nemen gedurende de dag en het cirkeltje is compleet, slapeloosheid, laat naar bed gaan en vroeg wakker worden.

    Los nog van alle effecten die verkeerde voeding, roken en alcohol met zich meebrengen. Iemand die blijvend wil herstellen van een burnout moet op zoek
    gaan naar zijn initiële chronische stressor(die voor uitputting zorgt) en gaan inzien dat hij als een monnik moet leven als volledig wil herstellen, geloof me dit is een behoorlijke opgave voor mensen die van nature een grote drive hebben en gewoontes zoals roken en alcohol of heftig sporten.

    Slechts 1 biertje of 1 avond te laat opblijven kon me dagen terugschoppen in m’n cirkeltje, los van het sporten wat al helemaal afgeraden moet worden door een hoop die zelf nooit echt burnout zijn geweest, alles waarbij je je centrale zenuwstelsel maar enigszins stimuleer is simpelweg verboden! . Ik wil iedereen beterschap wensen ik zijn herstel!

    • Hallo Niels, Dank voor je bijdrage. Ja, al die gewoontes die je los moet laten, dat is belangrijk. En leven als een monnik. Wat een mooie vergelijking.

    • Godzij dank voor dit. Het klopt exact. Dit moet ik printen en aan het re-intratie traject laten lezen. Daar denken ze me werk-fit te moeten maken met schoffelen en lekker sociallysen met de andere clienten “onder de mensen”. in godsnaam ik zo moe. De onwetendheid maakt over burnout maakt me zo moe. verkeerde analyze “hij is lui” Burnout bestaat niet bij het uwv en gemeente.

  7. Ik ben sinds 05/01/2015 werkonbekwaam geworden door een zware burn-out en depressie en ben tot op heden nog steeds werkonbekwaam. privé en problemen op het werk waren de oorzaak van mijn situatie. Wat Borre schrijft kan ik heel goed begrijpen, want na 2,5 jaar ben ik ook nog steeds de weg kwijt. Het eerste 1,5 jaar kwam ik totaal niet buiten,had angst voor sociale contacten. Nu kom ik af en toe als terug buiten,maar tegen drukte (teveel personen in één ruimte) kan ik niet goed tegen. Een feestje kan al wel is lukken…maar dit moet ik daarna 3 dagen bekopen met extreme vermoeidheid en pijnen.Mijn dokter zegt me dat het waarschijnlijk niet veel beter meer zal worden(na 2,5j) dan het nu is en dat ik dit gegeven zal moeten aanvaarden.en hiermee heb ik het supermoeilijk; 2 dagen goed…5 dagen slecht…
    Marc uit Belgie

Geef een reactie

Laatste berichten

  • Hard werken of energetisch werken
    Hard werken of energetisch werken
    Ik hoor je vragen: ‘Wat is dat dan ‘Light Body’? Nooit van gehoord. Iets met meditatie? Och dat heb ik...
  • Te veel doen, te weinig zijn.
    Te veel doen, te weinig zijn.
    We kijken samen naar het veelgebruikte flipovervel dat ik uit de stapel van al die andere Coachhuisgebruikers tevoorschijn tover. Drie...

Contactgegevens

Neuweg 447
1215 JC Hilversum
06 52441314
KvK Hilversum: 3206 4560
annemieke@rozemondcoaching.nl

View Annemieke Rozemond's profile on LinkedIn

css.php